Đây là hoạt động nằm trong khuôn khổ Nhiệm vụ khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo “Thành tựu nhân loại về xây dựng hệ thống an sinh xã hội thông minh và vận dụng cho Việt Nam trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế”, thuộc Chương trình khoa học trọng điểm cấp Bộ “Nghiên cứu những tinh hoa văn hóa và thành tựu phát triển mới của nhân loại và vận dụng vào công cuộc đổi mới của đất nước trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế” (Mã số Chương trình: KHXH/CT/2026-02). Tọa đàm do TS. Nguyễn Đình Tuấn – Viện trưởng Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới chủ trì, với sự tham gia của các nhà khoa học, chuyên gia và thành viên nhóm nghiên cứu.

Phát biểu khai mạc, TS. Nguyễn Đình Tuấn nhấn mạnh ý nghĩa của việc nghiên cứu những thành tựu quốc tế trong xây dựng hệ thống an sinh xã hội thông minh, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trên toàn cầu. Việc tiếp cận, phân tích và vận dụng những kinh nghiệm quốc tế sẽ góp phần cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn cho việc hoàn thiện hệ thống an sinh xã hội ở Việt Nam theo hướng hiện đại, hiệu quả, lấy người dân làm trung tâm và bảo đảm phát triển bền vững.

Tiếp đó, TS. Trịnh Thái Quang đã giới thiệu tổng quan về Nhiệm vụ nghiên cứu, làm rõ mục tiêu, nội dung và định hướng triển khai. Theo đó, Nhiệm vụ tập trung nghiên cứu những thành tựu tiêu biểu của thế giới trong xây dựng hệ thống an sinh xã hội thông minh, đồng thời đề xuất các giải pháp phù hợp với điều kiện Việt Nam trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.

Nội dung trọng tâm của Tọa đàm là chuỗi tham luận về các cách tiếp cận nghiên cứu. Mở đầu, TS. Trịnh Thái Quang trình bày về cách tiếp cận liên ngành, nhấn mạnh sự cần thiết phải kết hợp tri thức của nhiều lĩnh vực như xã hội học, kinh tế học, luật học, công nghệ thông tin và quản lý công để nghiên cứu toàn diện hệ thống an sinh xã hội thông minh. Theo diễn giả, việc áp dụng cách tiếp cận liên ngành có thể góp phần phản ánh đầy đủ các yếu tố tác động đến quá trình xây dựng và vận hành hệ thống an sinh xã hội thông minh trong bối cảnh mới.

Tiếp nối chương trình, ThS. Nguyễn Hà Đông trình bày tham luận về cách tiếp cận hệ thống, tập trung phân tích mối quan hệ giữa các cấu phần của hệ thống an sinh xã hội thông minh, từ cơ chế chính sách, nguồn lực, hạ tầng công nghệ đến các chủ thể tham gia và đối tượng thụ hưởng. Cách tiếp cận này giúp nhận diện sự tương tác giữa các yếu tố trong hệ thống, từ đó đề xuất các giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và cung cấp dịch vụ an sinh xã hội với các công nghệ số hiện đại và hỗ trợ bởi hệ thống AI.

Ở góc độ đổi mới sáng tạo, TS. Trịnh Thái Quang tiếp tục trình bày về cách tiếp cận công nghệ – chuyển đổi số kết hợp với cách tiếp cận so sánh. Tham luận nhấn mạnh vai trò của dữ liệu số, trí tuệ nhân tạo, nền tảng số và các công nghệ mới trong việc nâng cao hiệu quả quản lý, cung cấp và giám sát các chính sách an sinh xã hội và thực thi cung cấp các dịch vụ an sinh xã hội. Đồng thời, việc so sánh kinh nghiệm của các quốc gia sẽ giúp nhận diện những mô hình phù hợp để vận dụng vào điều kiện thực tiễn của Việt Nam.

Trong phần trình bày tiếp theo, ThS. Hà Thị Minh Khương giới thiệu cách tiếp cận dựa trên quyền, nhấn mạnh việc bảo đảm quyền tiếp cận các dịch vụ an sinh xã hội của mọi người dân, đặc biệt là các nhóm yếu thế trong bối cảnh ứng dụng công nghệ và AI đang ngày càng được tích hợp dày đặc trong hệ thống quản trị. Đây được xem là nền tảng quan trọng để xây dựng một hệ thống an sinh xã hội công bằng, toàn diện và hướng tới phát triển con người. 

Khép lại chuỗi tham luận, TS. Trịnh Thái Quang trình bày về cách tiếp cận chính sách và thể chế, tập trung phân tích vai trò của hệ thống chính sách, pháp luật và cơ chế quản trị trong việc xây dựng và vận hành hệ thống an sinh xã hội thông minh. Tham luận khẳng định, việc hoàn thiện thể chế là điều kiện tiên quyết để thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực an sinh xã hội và nâng cao hiệu quả thực thi chính sách.

Phần thảo luận diễn ra sôi nổi với nhiều ý kiến trao đổi của các đại biểu và nhà khoa học về phương pháp luận, phương pháp nghiên cứu, khả năng vận dụng các cách tiếp cận trong đánh giá, phân tích kinh nghiệm quốc tế cũng như những vấn đề đặt ra trong quá trình xây dựng hệ thống an sinh xã hội thông minh tại Việt Nam. Kết luận Tọa đàm, TS. Nguyễn Đình Tuấn đánh giá cao chất lượng các tham luận và ý kiến trao đổi, đồng thời khẳng định những kết quả của Tọa đàm sẽ là cơ sở quan trọng để nhóm nghiên cứu tiếp tục hoàn thiện nội dung nhiệm vụ, góp phần cung cấp luận cứ khoa học cho việc xây dựng và phát triển hệ thống an sinh xã hội thông minh, hiện đại, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.