Ấn Độ - New Zealand: Bước ngoặt Đối tác Chiến lược sau chuyến thăm của Thủ tướng Narendra Modi
Trong bối cảnh khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương đang gặp nhiều biến động, chuyến thăm của Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đến New Zealand đã thu hút sự quan tâm rộng rãi của dư luận quốc tế. Điểm nhấn quan trọng của chuyến thăm là việc hai nước tuyên bố nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược, đánh dấu một bước phát triển mới trong quan hệ song phương. Đáng chú ý, động thái này không chỉ phản ánh mức độ tin cậy chính trị gia tăng mà còn mở rộng hợp tác trên các lĩnh vực then chốt như kinh tế, quốc phòng, an ninh và công nghệ. Vì vậy, sự kiện được xem là bước ngoặt trong chính sách đối ngoại của cả hai nước, qua đó cho thấy xu hướng tăng cường liên kết nhằm bảo vệ lợi ích chung và góp phần duy trì một trật tự khu vực ổn định, cởi mở và dựa trên luật lệ. 
Anh-tin-bai
Thủ tướng Narendra Modi cùng với Thủ tướng New Zealand Christopher Luxon

Chuyến thăm và dấu mốc nâng cấp quan hệ 

Từ ngày 10-11/7/2026, Thủ tướng Narendra Modi đã có chuyến công du chính thức tới New Zealand, đánh dấu một bước ngoặt trong quan hệ Ấn Độ-New Zealand, khi hai nước lần đầu tiên nâng cấp quan hệ song phương lên cấp Đối tác Chiến lược. Có thể nói, đây là chuyến thăm đầu tiên của một Thủ tướng Ấn Độ tới New Zealand sau khoảng 4 thập kỷ, từ đó mang ý nghĩa biểu tượng và chính trị sâu sắc (India Today, 2026). Ngay sau khi tới thủ đô Wellington, Thủ tướng Narendra Modi đã tham dự lễ đón chính thức, tiếp đó tiến hành hội đàm với lãnh đạo New Zealand nhằm trao đổi về định hướng hợp tác song phương. Bên cạnh đó, các hoạt động gặp gỡ doanh nghiệp và cộng đồng người Ấn tại New Zealand cũng được tổ chức, góp phần thúc đẩy kết nối kinh tế và giao lưu nhân dân. Đặc biệt, chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh Hiệp định Thương mại Tự do giữa hai nước vừa được ký kết vào tháng 4/2026, qua đó tạo động lực mới cho hợp tác về thương mại, đầu tư, giáo dục và công nghệ (The Times of India, 2026). Quan trọng hơn, kết quả nổi bật của chuyến thăm là việc hai nước chính thức nâng cấp quan hệ lên mức Đối tác Chiến lược (Reuters, 2026). Điều này không chỉ thiết lập một khuôn khổ hợp tác mới, toàn diện và có chiều sâu hơn, mà còn thúc đẩy việc tăng cường đối thoại cấp cao, mở rộng các cơ chế tham vấn thường xuyên và đẩy mạnh hợp tác trên nhiều lĩnh vực then chốt (Anadolu Agency, 2026). Vì vậy, việc nâng cấp quan hệ mang ý nghĩa vừa biểu tượng vừa thực chất, tạo nền tảng cho sự phát triển lâu dài của quan hệ song phương (The New Indian Express, 2026). Đồng thời, theo giới quan sát, chuyến công du lần này cũng phản ánh rõ nỗ lực của New Delhi trong việc mở rộng ảnh hưởng tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, cũng như củng cố quan hệ với các đối tác trong khuôn khổ chính sách “Hành động hướng Đông” (The Economic Times, 2026). Qua đó, có thể thấy mức độ gắn kết chiến lược giữa Ấn Độ và New Zealand đang bước sang một giai đoạn mới, toàn diện và sâu sắc hơn.

Những lĩnh vực hợp tác được mở rộng sau chuyến thăm 

Sau khi quan hệ Đối tác Chiến lược được thiết lập, trọng tâm quan hệ Ấn Độ - New Zealand chuyển dần sang việc hiện thực hóa các nội dung hợp tác cụ thể, đặc biệt trong lĩnh vực kinh tế - thương mại (Dawn, 2026). Trước hết, hai bên hướng tới thúc đẩy thương mại song phương theo hướng cân bằng và bền vững hơn, trong đó việc tận dụng các cam kết từ Hiệp định Thương mại Tự do được kỳ vọng sẽ tạo động lực quan trọng. Đồng thời, hợp tác đầu tư được chú trọng nhằm khai thác tốt hơn tính bổ trợ giữa hai nền kinh tế: Ấn Độ với lợi thế về quy mô thị trường, nguồn nhân lực và công nghệ, trong khi New Zealand có thế mạnh về nông nghiệp công nghệ cao, đặc biệt trong các ngành sữa và thực phẩm. Bên cạnh đó, việc tăng cường liên kết trong các lĩnh vực như giáo dục và logistics không chỉ hỗ trợ thương mại mà còn góp phần hình thành các chuỗi giá trị liên kết chặt chẽ hơn. Đáng chú ý, trong bối cảnh gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu, hai nước đều có nhu cầu đa dạng hóa đối tác, qua đó giảm thiểu rủi ro và nâng cao khả năng tự chủ kinh tế.

Anh-tin-bai
Lãnh đạo hai bên chứng kiến lễ ký kết các biên bản ghi nhớ giữa Ấn Độ và New Zealand.

Không chỉ giới hạn trong kinh tế, hợp tác quốc phòng và an ninh cũng nổi lên như một trụ cột mới trong quan hệ song phương. Cụ thể, hai bên đã thúc đẩy các cơ chế đối thoại quốc phòng nhằm tăng cường hiểu biết và xây dựng lòng tin chiến lược. Đồng thời, các lĩnh vực hợp tác như an ninh hàng hải, chống khủng bố và phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia được mở rộng, phản ánh những thách thức an ninh phi truyền thống ngày càng gia tăng trong khu vực (Dawn, 2026). Bên cạnh đó, an ninh mạng cũng trở thành một nội dung hợp tác quan trọng, phù hợp với xu thế chuyển đổi số và sự gia tăng các nguy cơ trên không gian mạng. Vì vậy, có thể thấy điểm mới nổi bật sau khi nâng cấp quan hệ không chỉ nằm ở việc mở rộng phạm vi hợp tác, mà còn ở sự chuyển dịch sang các lĩnh vực có tính chiến lược và dài hạn hơn. Qua đó, quan hệ Ấn Độ - New Zealand đang dần hình thành một cấu trúc hợp tác đa chiều, kết hợp giữa lợi ích kinh tế và yêu cầu an ninh, góp phần nâng cao vai trò của cả hai nước trong bối cảnh khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương đang dần định hình lại (The Economic Times, 2026).

Ngoài kinh tế và quốc phòng, chuyến thăm của Thủ tướng Narendra Modi cũng mở rộng đáng kể hợp tác song phương trong các lĩnh vực giao lưu nhân dân, văn hóa, thể thao. Hai bên khẳng định cộng đồng người Ấn Độ tại New Zealand tiếp tục đóng vai trò là cầu nối quan trọng, góp phần thúc đẩy quan hệ giữa nhân dân hai nước. Trong lĩnh vực văn hóa và thể thao, hai nước nhất trí triển khai Kế hoạch Hành động Chung về Thể thao, đồng thời phối hợp tổ chức các hoạt động kỷ niệm 100 năm Thống nhất thông qua Thể thao vào năm 2026. Hai thủ tướng cũng hoan nghênh việc thúc đẩy hợp tác văn hóa thông qua việc triển khai Thỏa thuận Hợp tác Văn hóa, mở rộng hợp tác về y học cổ truyền nhằm tăng cường hiểu biết và giao lưu giữa người dân hai nước (Prime Minister Office India, 2026).

Anh-tin-bai
Một số điểm nhấn trong quan hệ Ấn Độ - New Zealand

Thêm vào đó, một trong những điểm nhấn của chuyến thăm là việc hai nước mở rộng hợp tác trong giáo dục, nghiên cứu, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo. Hai bên nhất trí thúc đẩy quan hệ giữa các trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp, khuyến khích hợp tác trong các lĩnh vực nông nghiệp, chuyển đổi số, khoa học, công nghệ mới nổi và đổi mới sáng tạo. Giáo dục tiếp tục được xác định là nền tảng của quan hệ song phương thông qua việc tăng cường trao đổi sinh viên, phát triển kỹ năng, mở rộng hợp tác nghiên cứu và triển khai hiệu quả Thỏa thuận Hợp tác Giáo dục năm 2025, tạo động lực cho các mối liên kết học thuật và kinh tế lâu dài (Ministry of External Affairs, 2026).

Ấn Độ và New Zealand cũng đẩy mạnh phối hợp trong ứng phó với các thách thức toàn cầu, đặc biệt là biến đổi khí hậu và quản lý rủi ro thiên tai. Hai nước cam kết tăng cường hợp tác thông qua Liên minh Năng lượng Mặt trời Quốc tế (ISA), Liên minh Cơ sở hạ tầng Chống chịu Thảm họa (CDRI) và hoan nghênh New Zealand tham gia Liên minh Nhiên liệu Sinh học Toàn cầu. Việc ký Biên bản Hợp tác (MoC) giữa Cơ quan Quản lý Thảm họa Quốc gia Ấn Độ và Cơ quan Quản lý Khẩn cấp Quốc gia New Zealand đánh dấu bước tiến mới trong hợp tác về giảm thiểu rủi ro, ứng phó và phục hồi sau thiên tai (Prime Minister Office India, 2026). Đồng thời, lãnh đạo hai nước cũng cam kết thúc đẩy nghiên cứu và các giải pháp thực tiễn nhằm phát triển nền nông nghiệp, hệ thống lương thực bền vững và có khả năng thích ứng cao hơn trước biến đổi khí hậu. Những cam kết này cho thấy quan hệ song phương đang được mở rộng sang các lĩnh vực có giá trị chiến lược lâu dài, kết hợp giữa phát triển nguồn nhân lực, đổi mới công nghệ và tăng cường khả năng chống chịu trước các thách thức toàn cầu.

Ý nghĩa chiến lược đối với khu vực
Đối với Ấn Độ, việc nâng cấp quan hệ với New Zealand lên Đối tác Chiến lược góp phần hiện thực hóa chính sách Hành động hướng Đông (Act East Policy) và tăng cường hiện diện tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Thông qua khuôn khổ hợp tác mới, New Delhi có thêm đối tác quan trọng để mở rộng hợp tác kinh tế, công nghệ, giáo dục và an ninh, đồng thời đa dạng hóa chuỗi cung ứng và nâng cao vai trò trong các cơ chế khu vực cũng như quốc tế.

Anh-tin-bai
Kim ngạch thương mại song phương kể từ ký kết FTA đạt khoảng 2,4 tỷ USD trong năm 2026

Đối với New Zealand, Đối tác Chiến lược với Ấn Độ mở ra cơ hội đa dạng hóa quan hệ đối ngoại và thị trường kinh tế trong bối cảnh môi trường khu vực có nhiều biến động. Quan hệ này giúp Wellington mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực thương mại, đầu tư, nông nghiệp, giáo dục, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo, đồng thời tăng cường phối hợp với Ấn Độ trong các vấn đề an ninh hàng hải, chống khủng bố và ứng phó với các thách thức phi truyền thống.

Ở cấp độ khu vực, việc hai nước thiết lập Đối tác Chiến lược góp phần thúc đẩy một khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do, rộng mở và dựa trên luật lệ. Những cam kết về tôn trọng UNCLOS 1982, ủng hộ vai trò trung tâm của ASEAN, tăng cường hợp tác an ninh, biến đổi khí hậu, quản lý thảm họa và phát triển chuỗi cung ứng bền vững không chỉ củng cố quan hệ song phương mà còn đóng góp vào hòa bình, ổn định và khả năng chống chịu của khu vực trước các thách thức ngày càng gia tăng.

Kết luận
Chuyến thăm của Thủ tướng Narendra Modi đã mở ra một giai đoạn phát triển mới trong quan hệ Ấn Độ - New Zealand khi hai nước chính thức nâng cấp lên Đối tác Chiến lược. Bên cạnh việc tăng cường hợp tác về thương mại và quốc phòng, các lĩnh vực như công nghệ, đổi mới sáng tạo, giáo dục và giao lưu nhân dân được kỳ vọng sẽ trở thành những động lực tăng trưởng mới của quan hệ song phương. Trong thời gian tới, hiệu quả của khuôn khổ hợp tác mới sẽ phụ thuộc vào khả năng hiện thực hóa các cam kết đã đạt được, qua đó góp phần tăng cường ổn định, kết nối và hợp tác tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Tài liệu tham khảo

1. India Today (2026). PM Modi New Zealand visit live updates. 

2. The Times of India (2026).  Modi first PM in NZ in 40 years to capitalise on FTA. 

3. Dawn (2026). NZ, India strike strategic partnership during Modi’s visit. 

4. The Economic Times (2026). The Pacific is no longer distant for India. 

5. Reuters (2026). New Zealand, India upgrade ties as PM Modi visits Auckland. 

6. Anadolu Agency (2026).  India, New Zealand elevate ties to strategic partnership during Modi’s visit.

7. The New Indian Express (2026).  India, New Zealand upgrade ties to strategic partnership.

8. Ministry of External Affairs (2026). India - New Zealand Joint Statement.

9. Prime Minister Office India (2026).  List of Outcomes: Official Visit of PM to New Zealand.

TTS: Bảo Ngọc - Thanh Thảo
Nguồn bài viết: Trang Thông tin điện tử Viện Nghiên cứu Nam Á, Tây Á và Châu Phi
Tin xem nhiều
Thống kê truy cập
  • Đang online: 1
  • Hôm nay: 1
  • Trong tuần: 1
  • Tất cả: 1