Buổi sáng Tọa đàm diễn ra tại Uỷ ban Nhân dân Phường Yên Bái dưới sự chủ trì của đồng chí Nguyễn Ngọc Hà – Uỷ viên Ban thường vụ Đảng uỷ, Phó chủ tịch Phường và Tiến sĩ Nguyễn Đình Tuấn - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới.

Phát biểu khai mạc và trình bày báo cáo đề dẫn, TS. Nguyễn Đình Tuấn nhấn mạnh yêu cầu tiếp cận phát triển con người theo hướng toàn diện, đặt con người ở vị trí trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực của phát triển. Trong bối cảnh chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, kinh tế số và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, phát triển con người không chỉ là nâng cao chất lượng nguồn nhân lực mà còn phải quan tâm đồng thời tới sức khỏe, tri thức, đạo đức, văn hóa, năng lực số, khả năng sáng tạo, trách nhiệm xã hội và khát vọng cống hiến.

TS. Nguyễn Đình Tuấn, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới phát biểu khai mạc và đề dẫn Toạ đàm.

Trưởng các Phòng, ban, các tổ chức đoàn thể chia sẻ thông tin việc triển khai các hoạt động gắn với phát triển con người toàn diện tại địa phương, các thành tựu và mô hình gắn với phát triển con người; những khó khăn, điểm nghẽn trong thực hiện các hoạt động và đề xuất một số kiến nghị với Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.

Đ/c Phó trưởng phòng Văn hoá – Xã hội phát biểu về các hoạt động của Phòng đã thực hiện và quá trình xây dựng Mô hình hạnh phúc của người dân đã được triển khai tại Phường.

Đ/c Bí thư đoàn thanh niên phát biểu về các hoạt động của Đoàn thanh niên đã triển khai và phối hợp thực hiện gắn với mục tiêu phát triển con người.

Một số kết quả đạt được tại địa phương được ghi nhận bao gồm: 1. Nền tảng tiếp cận các dịch vụ thiết yếu của người dân tương đối tốt. Giáo dục có độ bao phủ cao, y tế cơ sở được duy trì, tỷ lệ tham gia bảo hiểm y tế đạt 97,2%, hạ tầng số và dịch vụ công trực tuyến phát triển, các thiết chế văn hoá – thể thao được phân bố rộng; 2. Chất lượng nguồn nhân lực có chuyển biến tích cực. Tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 88%, cơ cấu lao động chuyển mạnh sang thương mại – dịch vụ; giáo dục mũi nhọn đạt kết quả tốt; người dân từng bước hình thành thói quen sử dụng nền tảng số; 3. Yếu tố văn hoá, truyền thống và cộng đồng tiếp tục được duy trì. Hệ thống di tích, hoạt động văn hoá - thể thao, các phong trào cộng đồng và hoạt động giáo dục truyền thống tạo nền tảng để phát triển đạo đức, lối sống, thẩm mỹ, tinh thần trách nhiệm và sự gắn kết xã hội; 4. Phương thức quản trị địa phương đang dần chuyển sang lấy người dân làm trung tâm, thể hiện qua mức độ số hoá thủ tục hành chính, các tổ hỗ trợ người dân, chi trả an sinh không dùng tiền mặt, sổ sức khoẻ điện tử và các chương trình phổ cập kỹ năng số.

Đ/c Nguyễn Ngọc Hà phát biểu tổng kết, nêu một số vấn đề tồn tại theo các chiều cạnh phát triển con người, đồng thời đưa ra một số khuyến nghị với đoàn công tác.

Phường Yên Bái đã kiến nghị Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam quan tâm hỗ trợ nghiên cứu, tư vấn xây dựng khung chính sách phát triển con người toàn diện phù hợp với cơ sở đô thị sau sắp xếp đơn vị hành chính; làm rõ hệ tiêu chí và phương pháp đo lường các chiều cạnh: thể lực, trí lực, đạo đức – lối sống, văn hoá – thẩm mỹ, năng lực sáng tạo, năng lực số, khả năng thích ứng và hạnh phúc; Đề nghị nghiên cứu thí điểm bộ chỉ số “Phường hạnh phúc” và “Tổ dân phố hạnh phúc” theo hướng vừa có chỉ số khách quan về thu nhập, việc làm, y tế, giáo dục, môi trường, an sinh, dịch vụ công; vừa có chỉ số chủ quan về mức độ hài lòng, cảm nhận an toàn, gắn kết xã hội và niềm tin; Đề nghị Viện hỗ trợ đánh giá sâu tác động của đô thị hoá, chuyển đổi số và thay đổi cấu trúc gia đình đối với chất lượng sống, sức khoẻ tinh thần, quan hệ cộng đồng và hành vi của thanh thiếu niên; trên cơ sở đó đề xuất mô hình can thiệp phù hợp. Đề nghị hõ trợ xây dựng phương pháp tích hợp dữ liệu xã hội ở cấp Phường nhằm nhận diện nhóm dễ bị tổn thương, dự báo nhu cầu dịch vụ và đánh giá tác động chính sách; qua đó chuyển dần từ quản lý theo vụ việc sang quản trị chủ động dựa trên dữ liệu.

Buổi chiều Toạ đàm diễn ra tại xã Quy Mông do đ/c Vũ Quốc Long – Uỷ viên Ban thường vụ Đảng uỷ - Phó Chủ tịch UBND xã và Tiến sĩ Nguyễn Đình Tuấn – Viện trưởng Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới đồng chủ trì .

Tại buổi Tọa đàm, Đ/c Vũ Quốc Long đã chia sẻ tình hình phát triển kinh tế - xã hội của xã nông thôn miền núi, mang đặc bản sắc văn hoá người Mường, Dao, Tày, Mông. Xã có hệ thống di sản văn hóa tương đối phong phú, trong đó có các di tích, địa điểm tín ngưỡng, tôn giáo và không gian văn hóa truyền thống của cộng đồng.

Đ/c Vũ Quốc Long chia sẻ tình hình phát triển kinh tế - xã hội của Xã Quy Mông

Bên cạnh việc giới thiệu những kết quả nổi bật trong phát triển kinh tế, văn hóa – xã hội, an sinh xã hội, y tế và chăm sóc sức khỏe nhân dân, giáo dục, chuyển đổi số, giảm nghèo, đào tạo nghề, giải quyết việc làm và nâng cao mức sống của người dân, nội dung trao đổi cũng tập trung làm rõ công tác xây dựng đời sống văn hóa, xây dựng gia đình văn hóa và phát huy các giá trị truyền thống trong phát triển con người toàn diện. Đặc biệt, địa phương cho biết lãnh đạo tỉnh đã quan tâm đến việc bảo tồn, gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa của đồng bào các dân tộc trên địa bàn, coi đây là nguồn lực quan trọng cần được trao truyền cho các thế hệ kế cận. Các mô hình Câu lạc bộ văn hóa truyền thống của đồng bào Mường, Dao… được giới thiệu như những cách làm thiết thực nhằm duy trì, lan tỏa và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống cộng đồng.

Các đại biểu cũng đã nêu ra các khó khăn, thách thức đối với phát triển con người tại địa phương, như: trong giáo dục và đào tạo ; trong chăm sóc sức khoẻ nhân dân ; trong chuyển đổi số ; phát triển văn hoá ; thực hiện các chính sách tại địa phương; đồng thời đưa ra các kiến nghị: 1. Cần ưu tiên nguồn lực đầu tư cơ sở vật chất trường học, hỗ trợ hạ tầng công nghệ thông tin, thiết bị dạy học số và đường truyền Internet, tạo điều kiện để các trường đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng AI trong quản lý, dạy học, bổ sung đội ngũ giáo viên, nhân viên còn thiếu, nhất là giáo viên các môn Tin học, Âm nhạc, Mỹ thuật và nhân viên y tế trường học để đáp ứng yêu cầu thực hiện Chương trình GDPT 2018; 2. Cần tiếp tục quan tâm tổ chức các chương trình tập huấn, hướng dẫn kỹ năng số cho người dân và Tổ công nghệ số cộng đồng, với nội dung ngắn gọn, trực quan, chú trọng thực hành và phù hợp với từng nhóm đối tượng. Trong đó, cần ưu tiên những kỹ năng thiết thực, gắn với nhu cầu hằng ngày của người dân như sử dụng dịch vụ công trực tuyến, định danh điện tử, thanh toán số, tiếp cận thông tin chính thống, bảo vệ thông tin cá nhân và phòng tránh các nguy cơ, lừa đảo trên môi trường mạng. Xây dựng, cung cấp tài liệu hướng dẫn kỹ năng số thống nhất, dễ hiểu, dễ sử dụng và có tính thực hành cao, để cấp xã và Tổ công nghệ số cộng đồng có cơ sở triển khai thường xuyên, hiệu quả Phong trào “Bình dân học vụ số” tại địa phương.

TS. Nguyễn Đình Tuấn, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới phát biểu bế mạc và cảm ơn Ban lãnh đạo xã Quy Mông

Đoàn công tác của Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới đã xuống địa bàn thăm quan một số mô hình gắn với phong trào xây dựng đời sống văn hoá, xây dựng nông thôn mới, xây dựng gia đình văn hóa, thôn văn hóa và thực hiện quy ước, hương ước cộng đồng. Phía dưới là một số hình ảnh tại cộng đồng.

Đội cồng chiêng do các phụ nữ người Mường tại xã Quy Mông biểu diễn (chuyên biểu diễn trong các dịp Tết, lễ hội truyền thống của người Mường)

Tiết mục biểu diễn Lễ hội xuống đồng của đồng bào dân tộc Mường xã Quy Mông

Đoàn công tác chụp ảnh cùng các Hội viên Câu lạc bộ văn hoá Mường xã Quy Mông