Đưa kỹ năng số đến từng người dân

Trong bối cảnh chuyển đổi số ngày càng tác động sâu rộng đến mọi lĩnh vực của đời sống, việc trang bị kiến thức và kỹ năng số cho người dân trở thành yêu cầu quan trọng nhằm bảo đảm mọi người đều có cơ hội tiếp cận, sử dụng và hưởng lợi từ các thành tựu công nghệ. Đối với tỉnh Đắk Lắk, nhiệm vụ này càng có ý nghĩa khi địa phương có địa bàn rộng, dân cư phân bố không đồng đều và đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống tại vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn.

Để thực hiện hiệu quả mục tiêu nâng cao năng lực số cho cộng đồng, tỉnh đã ban hành Phong trào “Bình dân học vụ số”. Trong năm 2025, Tỉnh ủy đã ban hành Kế hoạch số 281-KH/TU ngày 16/5/2025 về triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số” trên địa bàn tỉnh;  Kế hoạch số 17-KH/ĐU ngày 10/6/2025 của Đảng ủy UBND tỉnh về triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số” trên địa bàn tỉnh; Kế hoạch 001/KH-UBND ngày 11/7/2025 của UBND tỉnh về tổ chức Chương trình “Đắk Lắk số”, phát động 100 ngày cao điểm thực hiện phong trào “Bình dân học vụ số” trên địa bàn tỉnh; Kế hoạch số 012/KH-UBND ngày 31/7/2025 Triển khai 100 ngày cao điểm thực hiện phong trào “Bình dân học vụ số” trên địa bàn tỉnh; Công văn số 7038/UBND-KGVX ngày 25/6/2025 của UBND tỉnh về việc thành lập Tổ công nghệ số cộng đồng”, “Đội hỗ trợ phản ứng nhanh” trên địa bàn tỉnh… Tại cơ sở, các xã, phường cũng ban hành các phong trào thực hiện “Bình dân học vụ số” tạo nên phong trào rộng khắp trên địa bàn tỉnh. Việc triển khai đồng bộ các chương trình đã tạo nền tảng quan trọng để nâng cao nhận thức, phổ cập kỹ năng số và thu hẹp khoảng cách số giữa vùng đồng bào dân tộc thiểu số với các khu vực khác.

Tỉnh đặt mục tiêu 100% người dân trong độ tuổi trưởng thành được trang bị kiến thức cơ bản về chuyển đổi số, kỹ năng sử dụng thiết bị thông minh và các dịch vụ số thiết yếu; phấn đấu 80% người dân trưởng thành được xác nhận đạt phổ cập tri thức, kỹ năng số trên nền tảng VNeID. Đồng thời, tỉnh hướng tới trang bị kỹ năng số cho 100% học sinh từ cấp tiểu học, cán bộ, công chức, viên chức và người lao động trong doanh nghiệp, hợp tác xã theo các chỉ tiêu, yêu cầu của phong trào.

Điểm đáng chú ý là “Bình dân học vụ số” không chỉ dừng lại ở việc tuyên truyền về công nghệ mà hướng đến giúp người dân có thể tự thực hiện những công việc cụ thể trên môi trường số. Từ cài đặt và sử dụng VNeID, tra cứu thông tin, nộp hồ sơ dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt đến tìm kiếm thông tin sản xuất, quảng bá nông sản, nhận diện các hình thức lừa đảo trên mạng, mỗi kỹ năng đều gắn với nhu cầu thực tế của từng nhóm dân cư.

Hàng nghìn tổ công nghệ số cộng đồng, hàng chục nghìn lượt người dân được hỗ trợ

Một trong những kết quả nổi bật của Đắk Lắk là xây dựng lực lượng hỗ trợ chuyển đổi số rộng khắp, trực tiếp đến với người dân tại cơ sở. Theo số liệu tổng hợp năm 2025, toàn tỉnh đã thành lập 2.801 tổ công nghệ số cộng đồng tại 100% thôn, buôn, tổ dân phố, với 18.328 thành viên. Bên cạnh đó, hơn 5.000 tình nguyện viên, chủ yếu là đoàn viên, thanh niên tham gia hỗ trợ người dân sử dụng điện thoại thông minh, truy cập internet, thanh toán số và thực hiện dịch vụ công trực tuyến. Trong năm 2026, lực lượng đoàn viên, thanh niên tiếp tục phát huy vai trò xung kích. Theo Báo Đắk Lắk, ngày 8/8/2026, các cấp bộ Đoàn trong tỉnh đã thành lập 1.190 đội hình “Bình dân học vụ số” với gần 20.000 đoàn viên, thanh niên tham gia. Đáng chú ý, 100% tổ chức Đoàn cấp xã, phường đều thành lập ít nhất một đội hình, mỗi đội hình có từ 10–20 thành viên được trang bị kiến thức, kỹ năng để hỗ trợ người dân. Những con số trên cho thấy phong trào đã hình thành mạng lưới hỗ trợ tương đối rộng, kết nối giữa chính quyền, tổ chức đoàn thể và cộng đồng dân cư.

Gắn chuyển đổi số với an sinh xã hội và đời sống đồng bào dân tộc thiểu số

Không chỉ chú trọng phổ cập kỹ năng số, Đắk Lắk còn từng bước gắn chuyển đổi số với nâng cao hiệu quả quản lý, thực hiện chính sách an sinh xã hội, nhất là đối với các nhóm yếu thế. Đây là hướng tiếp cận có ý nghĩa thiết thực bởi người dân chỉ thực sự thấy được lợi ích của công nghệ khi có thể sử dụng công nghệ để giải quyết những nhu cầu thường ngày. Trong lĩnh vực chi trả trợ giúp xã hội, tỉnh đã triển khai các giải pháp gắn với Đề án 06 của Chính phủ, chú trọng rà soát, chuẩn hóa dữ liệu người hưởng chính sách và đối chiếu thông tin với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Kế hoạch số 50/KH-UBND ngày 3/3/2025 đặt mục tiêu chi trả an sinh xã hội qua tài khoản, không dùng tiền mặt đối với 100% đối tượng đang hưởng chính sách trợ giúp xã hội từ ngân sách nhà nước.

Đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 182/KH-UBND ngày 18/5/2026 về thực hiện các nhiệm vụ nâng cao năng lực số cho người dân và phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực công tác dân tộc, tôn giáo giai đoạn 2026-2031. Các nội dung tập trung vào nâng cao nhận thức, phổ cập kỹ năng số cơ bản, sử dụng dịch vụ công trực tuyến, ứng dụng công nghệ trong phát triển kinh tế, y tế, giáo dục, bảo đảm an toàn thông tin và phát triển nguồn nhân lực số tại cộng đồng. Đáng chú ý, tỉnh chú trọng xây dựng tài liệu hướng dẫn sử dụng nền tảng số bằng tiếng của đồng bào dân tộc thiểu số, phát huy vai trò của già làng, trưởng buôn, người có uy tín và lực lượng nòng cốt tại địa phương. Đây là giải pháp phù hợp với thực tế đa dạng về ngôn ngữ, phong tục và trình độ tiếp cận công nghệ, góp phần đưa kiến thức số đến gần hơn với người dân.

Thí điểm mô hình mới, hướng tới xây dựng cộng đồng số bền vững

Tiếp nối những kết quả đã đạt được, ngày 01/10/2026, Văn phòng UBND tỉnh công bố kế hoạch triển khai thí điểm bốn mô hình mẫu “Bình dân học vụ số” gồm: “Công dân số tiêu biểu”, “Thôn/buôn/khu phố số tiêu biểu”, “Nông thôn số - Làm giàu từ công nghệ” và “Thôn/buôn số - vùng đồng bào dân tộc thiểu số”.

Các mô hình hướng đến những mục tiêu cụ thể, từ nâng cao khả năng sử dụng dịch vụ số của từng công dân, xây dựng cộng đồng dân cư có kỹ năng số, đến hỗ trợ nông dân và hợp tác xã ứng dụng công nghệ vào sản xuất, kinh doanh. Người dân được hướng dẫn bán hàng trực tuyến, sử dụng mã QR truy xuất nguồn gốc, quảng bá sản phẩm trên bản đồ số nông sản và từng bước tiếp cận các giải pháp công nghệ phù hợp với điều kiện sản xuất. Để nâng cao hiệu quả triển khai, tỉnh đặt trọng tâm vào củng cố hoạt động của tổ công nghệ số cộng đồng, tăng cường kết nối internet, bố trí thiết bị tại nhà văn hóa và điểm sinh hoạt cộng đồng, đồng thời huy động sự phối hợp của các sở, ngành, chính quyền địa phương và doanh nghiệp viễn thông. Phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người” tiếp tục được đề cao, đặc biệt đối với người cao tuổi, người ít kỹ năng số và đồng bào dân tộc thiểu số.

Với sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, mạng lưới tổ công nghệ số cộng đồng và lực lượng thanh niên, phong trào “Bình dân học vụ số” đang tạo nền tảng quan trọng để Đắk Lắk mở rộng khả năng tiếp cận công nghệ, thu hẹp khoảng cách số và thúc đẩy phát triển xã hội số. Hơn cả việc phổ cập những thao tác trên điện thoại thông minh, mục tiêu lâu dài của phong trào là giúp người dân tự tin làm chủ công nghệ, tiếp cận các dịch vụ thiết yếu, phát triển sinh kế và bảo vệ bản thân trên môi trường mạng. Đây cũng là nền tảng để hiện thực hóa mục tiêu chuyển đổi số lấy người dân làm trung tâm, bảo đảm mọi người đều có cơ hội tham gia và hưởng lợi từ quá trình phát triển trong kỷ nguyên số.