Mở đầu bài trao đổi, GS. Manish Chand bày tỏ vui mừng khi trở lại Hà Nội trong chuyến thăm Việt Nam lần thứ tư. Ông cho biết mỗi lần đến Việt Nam đều ấn tượng sâu sắc trước năng lượng, tinh thần doanh nghiệp, sự năng động và tinh thần “dám làm” của người dân Việt Nam trong việc thay đổi cuộc sống và phát triển đất nước.

Theo GS. Manish Chand, thế giới đang trải qua giai đoạn nhiều biến động, khi “điều chắc chắn duy nhất là sự bất định”. Trong bối cảnh cộng đồng quốc tế còn phải ứng phó với hệ lụy của xung đột Nga – Ukraine và căng thẳng tại Trung Đông, Ấn Độ và ASEAN đã nổi lên như những điểm sáng tăng trưởng, củng cố niềm tin vào tương lai cũng như kỳ vọng về hòa bình, ổn định của khu vực.

Về sự trỗi dậy của Ấn Độ, diễn giả nhấn mạnh Ấn Độ là một trong những nền kinh tế lớn tăng trưởng nhanh nhất thế giới và đang trên đà vươn lên vị trí thứ ba toàn cầu. Với tầm nhìn “Ấn Độ phát triển” (Viksit Bharat) vào năm 2047 – dấu mốc 100 năm độc lập, Ấn Độ đặt mục tiêu trở thành quốc gia phát triển, trong khi Việt Nam hướng tới trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Theo ông, hai lộ trình phát triển này giao thoa với nhau, mở ra nhiều cơ hội hợp tác giữa hai nước. Bên cạnh tăng trưởng kinh tế, Ấn Độ còn đang tạo dấu ấn trong các lĩnh vực công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo, lượng tử và đặc biệt là hạ tầng công cộng số – mô hình có thể được áp dụng thành công tại nhiều nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam.

Đối với quan hệ Ấn Độ – ASEAN, GS. Manish Chand cho rằng Ấn Độ coi ASEAN là trụ cột trong chính sách đối ngoại của mình, và tương lai của quan hệ đối tác này sẽ được định hình bởi “bốn chữ C”: thương mại (Commerce), kết nối (Connectivity), văn hóa (Culture) và năng lực (Capacity). Ông nêu một số lý do khiến quan hệ đối tác Ấn Độ – ASEAN ngày càng quan trọng: hợp tác hàng hải nhằm bảo đảm tự do hàng hải trong bối cảnh năm 2026 được chọn là Năm Hợp tác hàng hải ASEAN – Ấn Độ; định hình một khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương bao trùm, trong đó Ấn Độ ủng hộ vai trò trung tâm của ASEAN và Tầm nhìn ASEAN về Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương (AOIP); ngăn khu vực trở thành đấu trường cạnh tranh giữa các cường quốc; nâng cao tiếng nói của các nước Nam bán cầu; và cùng bảo vệ luật pháp quốc tế, trật tự dựa trên luật lệ.

Để đưa quan hệ Ấn Độ – ASEAN lên tầm cao mới, diễn giả đề xuất tiếp tục mở rộng thương mại song song với giải quyết vấn đề thâm hụt thương mại, thúc đẩy rà soát Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN – Ấn Độ (AITIGA), đa dạng hóa đầu tư hai chiều, tăng cường hợp tác kinh tế số và kết nối hệ thống thanh toán, đẩy nhanh các dự án kết nối hạ tầng, mở rộng hợp tác năng lượng xanh, năng lượng tái tạo, đồng thời khai thác sự cộng hưởng giữa AOIP và Sáng kiến Các đại dương Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương (IPOI) của Ấn Độ.

Trọng tâm bài trao đổi dành cho quan hệ Việt Nam – Ấn Độ. GS. Manish Chand đánh giá năm 2026 là một năm đặc biệt trong quan hệ song phương với các chuyến thăm cấp cao của Tổng Bí thư Tô Lâm và Thủ tướng Chính phủ Việt Nam tới Ấn Độ, trong đó hai bên đã quyết định nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện tăng cường. Theo ông, Việt Nam là một trong những đối tác chiến lược gần gũi nhất của Ấn Độ tại châu Á và là trụ cột quan trọng trong Chính sách Hành động hướng Đông; nền tảng của quan hệ hai nước là sự tin cậy lẫn nhau và nhận thức chung rằng hai quốc gia có thể hỗ trợ, bổ trợ cho mục tiêu phát triển của nhau.

Về kinh tế, diễn giả cho rằng quan hệ thương mại song phương đã có bước tăng trưởng đáng kể, song cần hướng tới cán cân cân bằng hơn thông qua việc mở rộng tiếp cận thị trường cho hàng hóa của mỗi bên, tăng cường liên kết chuỗi cung ứng và hợp tác sản xuất hướng tới các thị trường thứ ba như ASEAN, châu Phi và Trung Đông. Ông cũng gợi mở nhiều lĩnh vực hợp tác mới giàu tiềm năng như khoáng sản chiến lược và đất hiếm, thăm dò năng lượng, năng lượng hạt nhân dân sự với các lò phản ứng mô-đun nhỏ, tăng cường đường bay thẳng, cũng như hợp tác quốc phòng, an ninh hàng hải nhằm góp phần duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông.

Ở lĩnh vực văn hóa, GS. Manish Chand nhấn mạnh tiềm năng to lớn của du lịch văn hóa, tâm linh gắn với Phật giáo và di sản văn minh Champa – minh chứng cho mối liên kết văn hóa, tinh thần sâu sắc giữa Ấn Độ và Việt Nam. Ông cũng đánh giá cao Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, cho rằng đây có thể là “nhân tố thay đổi cuộc chơi” đối với Việt Nam và mở ra dư địa hợp tác với Ấn Độ – quốc gia có thế mạnh về hạ tầng công cộng số, trí tuệ nhân tạo và các công nghệ mới nổi then chốt.

Kết thúc bài trao đổi, GS. Manish Chand khẳng định thế kỷ XXI có thể trở thành thế kỷ của Ấn Độ và ASEAN, và quan hệ Việt Nam – Ấn Độ sẽ không chỉ dừng ở hợp tác mang tính giao dịch. Theo ông, quan hệ giữa hai chính phủ (G2G) và giữa doanh nghiệp hai nước (B2B) cần được củng cố và bổ trợ bởi giao lưu nhân dân (P2P) và sự gắn kết “từ trái tim đến trái tim” (H2H), bởi mọi mối quan hệ muốn phát triển bền vững đều cần có “trái tim”. 

Bên lề buổi làm việc, GS. Manish Chand đã tham quan Góc Ấn Độ tại Viện – không gian trưng bày sách, ấn phẩm, hiện vật và tư liệu về đất nước, con người, văn hóa Ấn Độ. Góc Ấn Độ là nơi giới thiệu, lan tỏa hiểu biết về Ấn Độ tới cán bộ, nghiên cứu viên và bạn đọc, góp phần thúc đẩy giao lưu nhân dân. 

Buổi làm việc là dịp để cán bộ nghiên cứu của Viện cập nhật những góc nhìn của chuyên gia Ấn Độ về triển vọng quan hệ Ấn Độ – ASEAN và quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện tăng cường Việt Nam – Ấn Độ, góp phần tăng cường trao đổi học thuật giữa Viện với các chuyên gia, tổ chức nghiên cứu và truyền thông Ấn Độ.