Nghị quyết số 25-NQ/TW nêu rõ, công tác tư tưởng được xác định là bộ phận đặc biệt quan trọng trong toàn bộ hoạt động lãnh đạo của Đảng, có vai trò đi trước mở đường, đi cùng trong tổ chức thực hiện và đi sau tổng kết thực tiễn, củng cố niềm tin. Qua 40 năm đổi mới, công tác tư tưởng đã góp phần xây dựng, hoàn thiện lý luận về đường lối đổi mới, giữ vững nền tảng tư tưởng của Đảng, củng cố niềm tin của Nhân dân và tạo động lực tinh thần cho sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc.

Tuy nhiên, trước những thay đổi nhanh chóng của môi trường thông tin và yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, công tác tư tưởng vẫn còn một số hạn chế. Nhận thức và trách nhiệm của một số cấp ủy, tổ chức đảng, người đứng đầu chưa đầy đủ; phương thức hoạt động chậm đổi mới; tư duy “quản lý thông tin” còn phổ biến. Năng lực dẫn dắt nhận thức xã hội, dự báo và xử lý các vấn đề tư tưởng, dư luận xã hội còn hạn chế; công tác tư tưởng ở cơ sở chưa theo kịp yêu cầu sau sắp xếp tổ chức bộ máy và tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp. Việc ứng dụng công nghệ, dữ liệu và các công cụ kỹ thuật hiện đại chưa đồng bộ.

Bộ Chính trị yêu cầu công tác tư tưởng trong bối cảnh mới cần quán triệt sâu sắc và thực hiện tốt phương châm "Chủ động - Sắc bén - Thuyết phục - Hiệu quả"; chuyển mạnh từ quản lý thông tin sang dẫn dắt nhận thức xã hội, củng cố niềm tin của Nhân dân, tạo đồng thuận xã hội và khơi dậy khát vọng phát triển đất nước.

Lấy niềm tin của Nhân dân làm thước đo

Nghị quyết xác định kiên định, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, lý luận về đường lối đổi mới; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; kiên định đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới; kiên định các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng.

Nghị quyết đồng thời yêu cầu kết hợp chặt chẽ giữa “xây” và “chống”, trong đó lấy “xây” làm gốc, “chống” là nhiệm vụ thường xuyên và lấy thuyết phục làm phương thức chủ đạo. Công tác tư tưởng phải được triển khai đồng bộ trên cả không gian thực và không gian số, chủ động bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và giữ vững an ninh tư tưởng trong mọi tình huống.

Con người là trung tâm, đội ngũ cán bộ giữ vai trò then chốt, niềm tin của Nhân dân là thước đo cao nhất. Công tác tư tưởng không chỉ là nhiệm vụ của cơ quan chuyên trách mà là công việc của toàn Đảng và cả hệ thống chính trị; cấp ủy và người đứng đầu phải trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo và chịu trách nhiệm.

Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030 công tác tư tưởng được vận hành thống nhất, thông suốt từ Trung ương đến cơ sở, trên cả không gian thực và không gian số. Hệ thống thông tin cơ sở được đổi mới căn bản; hệ thống giải pháp kỹ thuật tổng thể bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và nền tảng số công tác tư tưởng dùng chung hình thành một chỉnh thể thống nhất, liên thông, an toàn trên nền dữ liệu tin cậy, bảo đảm chủ quyền dữ liệu quốc gia.

Một số mục tiêu cụ thể được đặt ra như: 100% cấp ủy, tổ chức đảng đưa công tác tư tưởng vào chương trình công tác và nội dung kiểm điểm hằng năm; 100% cấp xã có lực lượng làm công tác tư tưởng hoạt động thường xuyên tại từng địa bàn dân cư; 100% cấp xã kết nối hệ thống thông tin nguồn; hình thành mạng lưới từ 15.000 - 20.000 người có uy tín, người có ảnh hưởng tích cực tham gia công tác tư tưởng.

Nghị quyết cũng đặt mục tiêu cơ bản hoàn thành hệ sinh thái dữ liệu và hạ tầng phục vụ công tác tư tưởng thống nhất trong toàn Đảng; hệ thống giải pháp kỹ thuật tổng thể bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và nền tảng số công tác tư tưởng dùng chung được vận hành thông suốt từ Trung ương đến cơ sở. Toàn bộ dữ liệu được lưu trữ trên hạ tầng số trong nước, bảo đảm chủ quyền dữ liệu quốc gia.

Sử dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn phục vụ nắm, phân tích, dự báo sớm

Một điểm mới đáng chú ý là yêu cầu đổi mới phương thức nắm, phân tích, dự báo và cảnh báo sớm tình hình tư tưởng, dư luận xã hội, kết hợp điều tra xã hội học, nắm tình hình trực tiếp từ cơ sở với phân tích dữ liệu số, trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn.

Kết quả dự báo phải được chuyển hóa thành quyết định lãnh đạo, chỉ đạo cụ thể, đồng thời được kiểm tra, đánh giá về kết quả thực hiện, tránh tình trạng chỉ dừng lại ở báo cáo.

Cùng với đó, Nghị quyết yêu cầu xây dựng hệ thống thông tin, dữ liệu và nền tảng số công tác tư tưởng dùng chung, kết nối với các cơ sở dữ liệu quốc gia phục vụ nắm tình hình, tổng hợp, phân tích, dự báo, cảnh báo sớm và điều phối xử lý các vấn đề tư tưởng, dư luận xã hội. Trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn được định hướng ứng dụng trong giám sát, phát hiện, xác minh, xử lý nội dung vi phạm và sản xuất, phân phối sản phẩm tuyên truyền.

Nghị quyết xác định chuyển trọng tâm công tác tư tưởng về cơ sở, về từng địa bàn dân cư, kết hợp chặt chẽ công tác tư tưởng trong không gian thực với không gian số.

Theo đó, mỗi xã, phường, đặc khu phân công một đồng chí ủy viên ban thường vụ cấp ủy trực tiếp phụ trách, chỉ đạo lực lượng làm công tác tư tưởng; duy trì sinh hoạt tư tưởng tại thôn, tổ dân phố, khu dân cư. Đồng thời, tăng cường đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền với Nhân dân, công khai kết quả tiếp thu, xử lý các ý kiến, kiến nghị và chủ động giải quyết vấn đề ngay từ nơi phát sinh.

Đặc biệt, mỗi chủ trương, nghị quyết, chính sách lớn phải có phương án truyền thông đồng bộ theo từng nhóm đối tượng. Công tác truyền thông chính sách phải được triển khai “từ sớm, từ xa”, xuyên suốt quá trình hoạch định, thực thi và đánh giá chính sách; cơ quan chủ trì soạn thảo chịu trách nhiệm chính về truyền thông chính sách do mình đề xuất, chủ động cung cấp thông tin chính thống, kịp thời, không để khoảng trống thông tin.

Xây dựng hệ sinh thái thông tin chính thống, tích cực, thực hiện nguyên tắc “6 rõ”

Nghị quyết đề ra yêu cầu phát triển hệ sinh thái nội dung tích cực, nhân văn trên cả không gian thực và không gian số, để cái đúng, cái tốt, cái đẹp được lan tỏa rộng rãi, trở thành dòng chủ lưu.

Cùng với đó, phát huy vai trò chủ thể của Nhân dân trong tiếp nhận, chia sẻ và lan tỏa thông tin chính thống; xây dựng mạng lưới người có uy tín, người có ảnh hưởng tích cực; hình thành lực lượng chính luận nòng cốt có uy tín, năng lực và sức lan tỏa.

Đưa văn hóa số, kỹ năng thông tin số và năng lực kiểm chứng thông tin vào chương trình giáo dục từ phổ thông đến đại học, qua đó nâng cao sức đề kháng của Nhân dân trước thông tin xấu độc.

Để bảo đảm thực hiện các mục tiêu, Nghị quyết xác định việc xây dựng đội ngũ cán bộ, hoàn thiện thể chế, cơ chế chính sách, dữ liệu, công nghệ, hạ tầng và hệ thống kiểm tra, giám sát là một trong những nhiệm vụ đột phá.

Theo đó, xây dựng khung năng lực và tiêu chuẩn chức danh cán bộ làm công tác tư tưởng; đổi mới tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng, luân chuyển, bố trí, sử dụng cán bộ. Đồng thời, có chính sách thu hút chuyên gia, nhà khoa học, nhà báo, người làm công nghệ tham gia công tác tư tưởng.

Nghị quyết yêu cầu hiện đại hóa hạ tầng, thiết chế thông tin cơ sở; xây dựng hệ thống thông tin nguồn, hệ thống dữ liệu và nền tảng số công tác tư tưởng dùng chung liên thông từ Trung ương tới cấp xã. Cùng với đó là xây dựng hệ thống giải pháp kỹ thuật tổng thể bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng, an ninh dữ liệu và chủ quyền dữ liệu quốc gia. Việc đánh giá hiệu quả công tác tư tưởng cũng được yêu cầu đổi mới theo hướng khoa học, khách quan, thực chất; định kỳ đo lường bằng điều tra xã hội học, đánh giá độc lập mức độ tiếp cận, hiểu và ghi nhớ của người dân đối với thông tin chính thống. Kết quả đánh giá sẽ là căn cứ để bố trí nguồn lực và xem xét trách nhiệm người đứng đầu.

Nghị quyết yêu cầu việc tổ chức thực hiện phải quán triệt nguyên tắc “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền; mỗi nhiệm vụ chỉ giao một cơ quan chủ trì, không chồng chéo.

Các cơ quan, tổ chức từ Trung ương đến địa phương được phân công nhiệm vụ cụ thể, từ hoàn thiện pháp luật, bố trí nguồn lực, bảo đảm an ninh tư tưởng, an ninh mạng và an ninh dữ liệu, xây dựng đội ngũ cán bộ, kiểm tra giám sát, nghiên cứu lý luận đến đổi mới hoạt động báo chí, truyền thông và triển khai công tác tư tưởng tại cơ sở./.

Xem toàn văn Nghị quyết 25-NQ/TW tại đây.

nqtw25_signed_863b6.pdf